දවසට දෙපාරක් ෆෝන් එක චාර්ජ් කරලා එපා වෙලාද? දවස් 4ක් පුළුවන් අලුත්ම බැටරි තාක්ෂණය මෙන්න!

 

අද කාලේ ස්මාර්ට් ෆෝන් එකක් පාවිච්චි කරන හැමෝටම තියෙන ලොකුම ප්‍රශ්නයක් තමයි බැටරි ලයිෆ් එක. උදේට චාර්ජ් කරලා ගෙදරින් එළියට බැස්සත්, හවස් වෙද්දී ෆෝන් එක Off වෙන්න කිට්ටුයි. 

පවර් බෑන්ක් (Power Bank) හැමතැනම උස්සන් යන්න සිද්ධ වෙලා තියෙන්නේ මෙන්න මේ නිසයි.

හැබැයි මේ ප්‍රශ්නයට සදහටම තිත තියන්න පුළුවන් සුපිරිම තාක්ෂණයක් දැන් ලෝකයට පැමිණෙමින් තිබෙනවා. ඒ තමයි Solid-State Battery (ඝන-තත්ව බැටරි) තාක්ෂණය. 

තාක්ෂණික ලෝකයේ දැවැන්තයින් පවසන අන්දමට, ඉදිරි කාලයේදී අපේ ස්මාර්ට් ෆෝන් වලට මේ බැටරි වර්ගය ලැබීමට නියමිතයි.

🔋 මොකක්ද මේ Solid-State බැටරි කියන්නේ?

දැනට අපේ ෆෝන් වල තියෙන්නේ 'Lithium-ion' කියන පරණ බැටරි වර්ගයයි. ඒවා ඇතුළේ ශක්තිය ගබඩා වෙන්න ද්‍රව (Liquid) රසායනික ද්‍රව්‍යයක් පාවිච්චි කරනවා. හැබැයි මේ අලුත් Solid-State බැටරි වල තියෙන්නේ සම්පූර්ණයෙන්ම ඝන (Solid) ද්‍රව්‍යයක්.

මේ පුංචි වෙනස නිසා අපිට ලැබෙන වාසි නම් අතිමහත්,

* දවස් 3ක් 4ක් එක දිගට පාවිච්චි කිරීමේ හැකියාව

මේ බැටරි වලට පැරණි බැටරි වගේ තුන් ගුණයක (3x) ශක්තියක් එකම ප්‍රමාණයේ ඉඩක ගබඩා කරගන්න පුළුවන්. ඒ කියන්නේ එක පාරක් චාර්ජ් කළාම දවස් කිහිපයක් බය නැතුව ෆෝන් එක පාවිච්චි කරන්න පුළුවන් වෙනවා.

* විනාඩි කිහිපයකින් සුපිරි වේගයෙන් චාර්ජ් වීම

සාමාන්‍ය ෆෝන් එකක් චාර්ජ් වෙන්න පැයකට වඩා ගියත්, මේ අලුත් තාක්ෂණයෙන් විනාඩි 10ක් වැනි සුළු කාලයකින් බැටරිය 80%ක් දක්වා චාර්ජ් කරගන්න පුළුවන්.

* බැටරිය පිපිරීම් හෝ ගිනි ගැනීම් සිදු නොවීම 

පරණ බැටරි රත් වුණාම හෝ තෙරුණාම පිපිරෙන්න තියෙන ඉඩකඩ මේ බැටරි වල සීරෝ (Zero) වෙනවා. මොකද මේවා ඇතුළේ ගිනි ගන්න සුළු ද්‍රව රසායනිකයන් නැති නිසා.

* දිගුකාලීන පැවැත්ම 

අපේ ෆෝන් එක අවුරුද්දක් විතර පාවිච්චි කරද්දී බැටරි හෙල්ත් එක (Battery Health) අඩු වෙනවානේ. හැබැයි මේ අලුත් බැටරි අවුරුදු 5ක් පාවිච්චි කළත් බැටරි ධාරිතාවය අඩුවෙන්නේ නැහැ.

⚠️ Solid-State බැටරි වල තියෙන අභියෝග මොනවාද?

හැම තාක්ෂණයකම හොඳ පැත්ත වගේම තවමත් විද්‍යාඥයින් විසින් විසඳමින් පවතින පුංචි ගැටලු කිහිපයකුත් මේ බැටරි වල තියෙනවා. 

ඒවා තමයි,

* නිෂ්පාදන වියදම අධික වීම 

දැනට අපේ ෆෝන් වල තියෙන ලිතියම් බැටරි වලට වඩා මේ අලුත් Solid-State බැටරි නිපදවන්න යන වියදම ගොඩක් වැඩියි. ඒ නිසා මුල් කාලයේදී මේ බැටරි සහිතව එන ස්මාර්ට් ෆෝන් වල මිල සාමාන්‍ය ෆෝන් වලට වඩා ටිකක් වැඩි වෙන්න පුළුවන්.

* මහා පරිමාණයෙන් නිපදවීමේ අපහසුව (Mass Production) 

ලෝකයේම ඉල්ලුමට සරිලන විදිහට කර්මාන්තශාලා වල මේවා එකපාර විශාල වශයෙන් නිපදවීමට අවශ්‍ය යන්ත්‍රසූත්‍ර සහ තාක්ෂණය තවමත් 100%ක්ම සර්වසම්පූර්ණ වී නැහැ.

* අඩු උෂ්ණත්වයන්ට දක්වන ප්‍රතිචාර 

ඉතාමත් අධික සීතල දේශගුණයක් තියෙන රටවල් වලදී මේ බැටරි වල ක්‍රියාකාරීත්වය පොඩ්ඩක් අඩු වෙන්න පුළුවන් කියලා පර්යේෂණ වලදී සොයාගෙන තියෙනවා.

📅 අපේ ෆෝන් වලට මේක ලැබෙන්නේ කවදාද?

දැනටමත් ලෝකයේ ප්‍රධාන පෙළේ ස්මාර්ට්ෆෝන් නිෂ්පාදනය කරන සමාගම් (Samsung, Xiaomi වැනි) මේ බැටරි වර්ගය ඔවුන්ගේ අලුත්ම ෆෝන් මාදිලි සඳහා පරීක්ෂණ මට්ටමින් යොදාගනිමින් පවතිනවා. 

එමෙන්ම ටොයෝටා (Toyota) වැනි ලොව සුප්‍රසිද්ධ මෝටර් රථ සමාගම්ද ඔවුන්ගේ විද්‍යුත් වාහන (EV) සඳහා මේ තාක්ෂණය බහුලව මුදා හැරීමට මේ වන විට සියලු කටයුතු සූදානම් කර තිබේ.

ඉදිරි වසර කිහිපය ඇතුළත අපිට පවර් බෑන්ක් සහ චාජර් අමතක කරලා, නිදහසේ ස්මාර්ට් ෆෝන් පාවිච්චි කරන්න පුළුවන් යුගයක් උදා වෙන එක නම් ස්ථිරයි.